60. rocznica wyzwolenia Auschwitz - Birkenau
RCA, 2005

W dniu 27 stycznia 2005 o godz. 14.30 na terenie Państwowego Muzeum Auschwitz-Birkenau w Brzezince odbędą się pod patronatem Prezydenta RP Pana Aleksandra Kwaśniewskiego Państwowe Uroczystości poświęcone 60 rocznicy wyzwolenia KL Auschwitz. Organizatorem uroczystości jest Rada Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa.

17 i 18 stycznia 1945 r. w obliczu zbliżającej się Armii Czerwonej esesmani ewakuowali obóz. Dziesiątki tysięcy więźniów przy lodowatym zimnie wyruszyły marszem w kierunku Gross-Rosen, Mauthausen, Bergen-Belsen, Buchenwaldu i innych obozów koncentracyjnych znajdujących się w Niemczech. Niezliczona ich ilość przypłaciła to życiem.

27 stycznia 1945 r. żołnierze 60. armii 1. Frontu Ukraińskiego pod dowództwem marszałka polnego Iwana Koniewa dotarli do Oświęcimia. W walkach o wyzwolenie miasta i okolic poległo ponad 230 żołnierzy sowieckich.

W obozie macierzystym, Brzezince i Monowicach wyzwolenia doczekało ok. 7 tys. więźniów. Około 500 więźniów wyzwolonych zostało przed 27 stycznia 1945 r. i wkrótce potem w podobozach: Starej Kuźni, Blachowni Śląskiej, Świętochłowicach, Wesołej, Libiążu, Jawiszowicach i w Jaworznie.

W latach 1940-1945 niemieccy naziści deportowali do KL Auschwitz ponad milion Żydów, blisko 150 tys. Polaków, 23 tys. Romów, 15 tys. sowieckich jeńców wojennych oraz kilkanaście tysięcy więźniów innych narodowości. Zdecydowana większość zginęła w obozie.

W uroczystościach wezmą udział także przedstawiciele wielu krajów. Lista ważniejszych osób, które oprócz byłych więźniów obozu koncentracyjnego Auschwitz i pozostałych gości wezmą udział w uroczystościach upamiętniających 60. rocznicę wyzwolenia obozu koncentracyjnego Auschwitz:

  • Albania: premier Fatos Nano
  • Armenia: premier Andranik Margaryan
  • Austria: prezydent Heinz Fischer
  • Azerbejdżan: przewodniczący Parlamentu Murtuz Alasgarov
  • Belgia: Król Albert II; Premier Guy Verhofstadt
  • Bośnia i Hercegowina: przewodniczący Prezydium Borislav Paravac
  • Bułgaria: prezydent Georgi Parvanov
  • Chorwacja: prezydent Stjepan Mesić; premier Ivo Sanader
  • Czechy: prezydent Vaclav Klaus
  • Dania: Książę Joahim
  • Estonia: prezydent Arnold Rüütel
  • Finlandia: przewodniczący Parlamentu Paavo Lipponen
  • Francja: prezydent Jacques Chirac
  • Grecja: prezydent Kostis Stephanopoulos
  • Hiszpania: przewodniczący Senatu Javier Rojo
  • Irlandia: prezydent Mary McAleese
  • Izrael: prezydent Moshe Katsav
  • Kanada: minister spraw zagranicznych Pierre Pettigrew
  • Litwa: premier Algirdas Brazauskas
  • Luksemburg: Wielki Książę Henryk
  • Łotwa: prezydent Vaira Vike-Freiberga
  • Niderlandy: Królowa Beatrix; premier Jan Peter Balkenende
  • Niemcy: prezydent Horst Köhler
  • Norwegia: premier Kjell Magne Bondevik; Następca Tronu Książe Haakon
  • Rosja: prezydent Władimir Putin
  • Rumunia: prezydent Traian Basescu
  • Serbia i Czarnogóra: prezydent Svetozar Marović
  • Słowacja: prezydent Ivan Gaąparovič
  • Słowenia: prezydent Janez Drnovąek
  • Szwajcaria: prezydent Samuel Schmid
  • Szwecja: przewodniczący Parlamentu Björn von Sydow; Księżniczka Victoria; następczyni tronu;
  • Wicepremier Szwecji Bosse Ringholm
  • Ukraina: prezydent Wiktor Juszczenko
  • Unia Europejska: przewodniczący Komisji Manuel Barroso; przewodniczący Parlamentu Joseph Borrell Fontenelles
  • USA: wiceprezydent Dick Cheney
  • Watykan: kardynał Jean-Marie Lustiger
  • Węgry: prezydent Ferenc Mădl

Program uroczystości dostępny jest pod adresem: Program Uroczystości.